ادبیات و فولکلور آزربایجان

ZənGan Türk

بایاتی اشعار فولکلوریک تورکی

0 گؤروش
یازار:‌ Kölgə siz



دو بیتی های بومی ادبیات شفاهی آزربایجان که در اکناف این دیار با نام بایاتی شهرت دارد یکی از رایجترین انواع منظوم ادبیات عامیانه این سرزمین است . بایاتیها از نظر انسجام شکل ، وسعت مضمون ، ترنم موسیقی و تموج ذوق و احساس در ردیف جذابترین و شورانگیزترین آثار بدیع فولکلوریک جای می گیرند.این نغمات نغز و دلکش که از زندگی و عواطف و رازها و نیازهای مردم ساده و پاکدل مایه می پذیرند و در قالب الفاظی روان و بی تکلف جای می گیرند،از چنان لطف و خلوص و صفا و صراحتی برخوردارند که بخصوص وقتی با آهنگ ویژه خود و با نوائی گیرا خوانده شوند، عنان از کف دل می ربایند و سرشک بر چهره احساس می افشانند.

ارادت و اعتقاد مردم ساده ی صحرا و شهر و روستا به این آثار موزون و دلفریب تا بدان پایه است که بایاتی ها را حسب حال و آیینه سرنوشت نمای خویش می پندارند و بهنگام ملال و سرگشتگی و حرمان برآن توسل می جویند و بعنوان تفال از آن مدد و مراد می طلبند.


http://s1.picofile.com/file/6297019114/images2.jpeg


من عاشیقام هر آیلار
هر اولدوزلار ،هر آیلار

بوردا بیر گول بیتیبدی،
سوسوزوندان هارایلار.

من عاشیقام هر آیلار،
هر اولدوزلار هر آیلار،

باشیم جلاد الینده ،
دیلیم سنی هارایلار.


وظیفه دو مصرع اول ایجاد زمینه موافق برای بیان و انشاد دو مصرع بعدی است.مصرعهای اول و دوم معمولا با یک وصف طبیعت و یا وصف حال و بطورکلی با توصیفی مشهود و قابل لمس اغاز می شود و زمینه را برای طرح یک واقعیت ، بدانسان که برای گوینده مطرح است فراهم می سازد.

این خصوصیت، یکی از جنبه های متمایز نوع بایاتی بوده و موجب آن می گردد که دو مصرع اول چون فی البدیهه و به قصد ترادف عنوان می شوند، در دو یا چند بایاتی همشکل و متقارن باشند.

ولی مصراعای سوم و چهارم مضامین و معانی متغایر و مستقل از هم پیدا کنند..... .

.
.
.
.

     آردی وار.....

آردینی اوخو
سه شنبه 16 بهمن 1397
بؤلوملر : بایاتی لار,

آللاهدان قورخماق..! (ترکی-فارسی)

0 گؤروش
یازار:‌ Kölgə siz




آللاهدان قورخماق...!

بیرگون دولتلی قونشولاردان بیری ملانی ائوینه چاغیریب اونا ۵۰ دینار وئریر و دئییر ؛

ملا ، بو پولو گؤتور و هر گون بئش واخت نمازدان سونرا منی دوعا ائله ، ملا پولو آلیب ، اونون ۱۰ دینارینی دالی قایتاریر و قالانینی جیبینه قویور.
دولتلی آدام بو ایشدن تعجب ائدیب و ملادان بونون علتینی خبر آلیر.

ملا دئییر ؛ آللاهدان گیزلین دییل سندن نه گیزلین ، من هر گون یوخویا قالدیغیم اوچون صب(سحر)نمازیم قضایا گئدیر و آنجاق گونده ۴ واخت نماز قیلا بیلیرم.


فارسجا :

ترس از خدا...!

روزی یکی از همسایگان پولدار ، ملا را به خانه اش خوانده ، 50 دینار به او می دهد و می گوید :

ملا ، این پول را بردار و هر روز بعد از نماز پنجگانه مرا دعا کن. ملا پول را گرفته ، 10 دینار آن را برمیگرداند و بقیه را در جیب میگذارد.
پولدار از این کار ملا متعجب شده و از او دلیل این کار را جویا می شود.

ملا می گوید : از خدا پنهان نیست ، از شما چه پنهان ، چون من هر روز خواب میمانم ، نماز صبحم قضا میشود و روزانه تنها 4 وقت نماز به جا می آورم.



**********
ملانصرالدین لطیفه لری ، ترکی-فارسی ، محمد علی فرزانه

آردینی اوخو
چهارشنبه 28 آذر 1397